T\u00fcrkiye\u2019nin yar\u0131m as\u0131rdan uzun bir s\u00fcredir kurdu\u011fu n\u00fckleere enerjiye ge\u00e7i\u015f hayali Mersin\u2019de in\u015fas\u0131 devam eden Akkuyu N\u00fckleer G\u00fc\u00e7 Santrali (NGS) ile ger\u00e7e\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. \u00dclkenin enerji arz\u0131n\u0131n g\u00fcvenli\u011fi ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadelesinde \u00f6nemli rol oynayacak Akkuyu NGS\u2019nin de aralar\u0131nda bulundu\u011fu yeni nesil n\u00fckleer santraller, \u00e7evreci ve g\u00fcvenli teknolojileri ile de dikkat \u00e7ekiyor. Bu santraller bulunduklar\u0131 b\u00f6lgenin havas\u0131ndan tar\u0131m alanlar\u0131na kadar ekosisteminde pozitif etkiler yarat\u0131yor.
\nAkkuyu NGS in\u015faat\u0131 h\u0131zla ilerlerken hem b\u00f6lge sakinleri hem de T\u00fcrk halk\u0131 n\u00fckleer enerji hakk\u0131nda her ge\u00e7en g\u00fcn biraz daha bilgi sahibi oluyor. Ancak n\u00fckleer enerjiye T\u00fcrkiye\u2019de ve d\u00fcnya genelinde hala \u00f6n yarg\u0131yla yakla\u015fan bir kesim de var. Uzmanlara g\u00f6re pek \u00e7ok enerji t\u00fcr\u00fc ile ilgili yanl\u0131\u015f alg\u0131lar olsa da \u201chakk\u0131nda en \u00e7ok \u015fehir efsanesi, mit \u00fcretilen enerji t\u00fcr\u00fc\u201d n\u00fckleer enerji. Bir\u00e7ok efsane kulaktan kula\u011fa yay\u0131larak yanl\u0131\u015f bilgiye ve korkuya neden oluyor. Son y\u0131llarda n\u00fckleer enerji ile ilgili bilgi kirlili\u011finin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in \u00e7ok say\u0131da uzman\u0131n m\u00fccadele verdi\u011fi, \u00e7evreciler aras\u0131nda n\u00fckleeri savunanlar\u0131n da \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6ze \u00e7arp\u0131yor. Enerji krizi ve iklim krizinde n\u00fckleer \u00f6nemli bir \u00e7\u00f6z\u00fcm noktas\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcrken, n\u00fckleer santrallere yat\u0131r\u0131mda da pek \u00e7ok Avrupa \u00fclkesinde \u201c\u2019yeniden d\u00f6n\u00fc\u015f\u2019 ya\u015fan\u0131yor.
\nEnerji mitleri k\u00fcresel bir tehdit
\nBir enerji giri\u015fimcisi ve yat\u0131r\u0131mc\u0131s\u0131 olan k\u00fcresel enerji politikalar\u0131 hakk\u0131nda yay\u0131n yapan Real Clear Energy\u2019nin (RCE) yazarlar\u0131ndan ve kar amac\u0131 g\u00fctmeyen kurulu\u015f Build It Green’in eski \u0130cra Direkt\u00f6r\u00fc Brian Gitt bir yaz\u0131s\u0131nda n\u00fckleer enerji ile ilgili efsanelerin, enerji yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 ve politikalar\u0131n\u0131 k\u00f6t\u00fc y\u00f6nlendirmeye devam etti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Enerji konusundaki mitlerin zararl\u0131 etkisinden kurtulunmas\u0131 gerekti\u011fini kaydeden Brian Gitt, \u201c\u0130nsan geli\u015fimini en \u00fcst d\u00fczeye \u00e7\u0131karan ve \u00e7evresel zarar\u0131 en aza indiren bir enerji sistemi in\u015fa etmeliyiz\u201d diyor. \u00d6zellikle n\u00fckleer enerji konusunda Avrupa\u2019da ve ABD\u2019de geli\u015ftirilen kar\u015f\u0131t baz\u0131 politikalara dikkat \u00e7eken Gitt\u2019in \u201c\u0130yi niyeti silah haline getirerek aram\u0131zdaki en yoksullara zarar veriyorlar. Hepimiz d\u00fcnyay\u0131 daha iyi bir yer yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 hissetmek isteriz. Ama do\u011fru \u015feyi yap\u0131yormu\u015fuz gibi hissetmek, \u00f6yle oldu\u011fumuz anlam\u0131na gelmez\u201d s\u00f6zleri olduk\u00e7a ilgin\u00e7.
\n6 N\u00fckleer efsane ve ger\u00e7ekler
\nKar amac\u0131 g\u00fctmeyen kurulu\u015f Build It Green’in eski \u0130cra Direkt\u00f6r\u00fc de olan Brian Gitt\u2019in n\u00fckleer enerji ile ilgili \u015fehir efsanelerine y\u00f6nelik 6 ba\u015fl\u0131kta de\u011ferlendirmesi:
\nEfsane 1: D\u00fcnya g\u00fcne\u015fe, r\u00fczgara ve pillere ge\u00e7i\u015f yap\u0131yor
\nGer\u00e7ek: G\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar enerjisi g\u00fcvenilmezdir, elektrik fiyatlar\u0131n\u0131 y\u00fckseltir ve mineralleri ve topra\u011f\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketir. Son on y\u0131lda onlara 2,7 trilyon dolar yat\u0131r\u0131m yapt\u0131ktan sonra bile g\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar hala k\u00fcresel enerjinin sadece %3’\u00fcn\u00fc \u00fcretiyor.
\nEfsane 2: G\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar enerjisi, sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrmenin en iyi yolu
\nGer\u00e7ek: Son 15 y\u0131ldaki en b\u00fcy\u00fck emisyon d\u00fc\u015f\u00fc\u015fleri, k\u00f6m\u00fcrden do\u011fal gaza ge\u00e7i\u015ften kaynakland\u0131. Do\u011fal gaz, k\u00f6m\u00fcr\u00fcn yapt\u0131\u011f\u0131 hava kirleticilerinin yaln\u0131zca %10’unu ve karbondioksitin (CO2) %50’sini \u00fcretir. G\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar enerjisinin savunucular\u0131 bu teknolojilerin potansiyeli hakk\u0131nda istedikleri kadar konu\u015fabilirler, ancak ger\u00e7ek \u015fu ki d\u00fcnya bu teknolojiyi verimli bir \u015fekilde \u00fcretmek, da\u011f\u0131tmak ve s\u00fcrd\u00fcrmekten \u00e7ok \u00e7ok uzakta.<\/p>\n
Efsane 3: G\u00fcne\u015f santralleri ev elektrik faturalar\u0131n\u0131 azalt\u0131r
\nGer\u00e7ek: H\u00fck\u00fcmetlerin g\u00fcne\u015f enerjisini zorunlu k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yerlerde haneler elektri\u011fe daha fazla para \u00f6d\u00fcyor: Amerika Birle\u015fik Devletleri’ndeki (ABD) haneler, g\u00fcne\u015f enerjisi yetkisi olan 29 eyalette %11 daha fazla \u00f6d\u00fcyor; Kaliforniya’daki haneler ABD ortalamas\u0131ndan %80 daha fazla \u00f6d\u00fcyor; Almanya, devasa r\u00fczgar ve g\u00fcne\u015f \u00e7iftlikleri in\u015fa etmek i\u00e7in y\u00fcz milyarlarca avro harcad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, Almanya’daki haneler elektrik faturalar\u0131n\u0131 iki kat \u00f6d\u00fcyor .
\nEfsane 4: N\u00fckleer enerji tehlikelidir
\nGer\u00e7ek: N\u00fckleer, d\u00fc\u015f\u00fck emisyonlu elektrik \u00fcretmenin en g\u00fcvenli, en g\u00fc\u00e7l\u00fc ve g\u00fcvenilir yoludur. 60 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcredir n\u00fckleer kazalardan kaynaklanan radyasyon sonucu sadece yakla\u015f\u0131k 200 ki\u015fi \u00f6ld\u00fc . Bu say\u0131ya \u00c7ernobil, Three Mile Island ve Fuku\u015fima’daki kazalar da dahildir. Radyasyona maruz kalan insanlar aras\u0131ndaki kanser tan\u0131lar\u0131n\u0131 saysan\u0131z bile, n\u00fckleer santral kazalar\u0131n\u0131n zarar\u0131, her y\u0131l k\u00f6m\u00fcr kirlili\u011finin etkilerinden \u00f6len milyonlar\u0131n aksine \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck kal\u0131yor.
\nEfsane 5: N\u00fckleer at\u0131k b\u00fcy\u00fck bir sorundur
\nGer\u00e7ek: N\u00fckleer at\u0131klar\u0131n \u00e7evreye kar\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 engelleyen tek enerji kayna\u011f\u0131d\u0131r. ABD’de \u015fimdiye kadar \u00fcretilen t\u00fcm n\u00fckleer yak\u0131t g\u00fcvenli bir \u015fekilde muhafaza ediliyor ve y\u00fcksekli\u011fi yakla\u015f\u0131k 9 metreden daha az olan tek bir futbol sahas\u0131na s\u0131\u011fabiliyor. Asl\u0131nda, kullan\u0131lm\u0131\u015f n\u00fckleer yak\u0131t kesinlikle at\u0131k de\u011fildir \u00e7\u00fcnk\u00fc geli\u015ftirilmekte olan baz\u0131 geli\u015fmi\u015f reakt\u00f6r tasar\u0131mlar\u0131 gelecekte kullan\u0131lm\u0131\u015f n\u00fckleer yak\u0131tla \u00e7al\u0131\u015fabilir. Bir reakt\u00f6rde be\u015f y\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ktan sonra bile, potansiyel enerjisinin %90’\u0131ndan fazlas\u0131 hala yak\u0131tta kal\u0131r.
\nEfsane 6: Elektrikli ara\u00e7lar CO2 emisyonlar\u0131n\u0131 azalt\u0131r
\nGer\u00e7ek: Elektrikli ara\u00e7lar emisyonlar\u0131 ortadan kald\u0131rmaz; sadece emisyonlar\u0131 egzoz borusundan elektrik santraline kayd\u0131r\u0131yorlar. G\u00fc\u00e7 kayna\u011f\u0131 kirliyse elektrikli ara\u00e7lar da kirlidir. Yeni elektrikli ara\u00e7 sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131n %50’sinden fazlas\u0131n\u0131n, \u00e7o\u011fu santralin en kirli g\u00fc\u00e7 kayna\u011f\u0131 olan k\u00f6m\u00fcrle beslendi\u011fi \u00c7in’de olmas\u0131 bekleniyor.
\nYanl\u0131\u015f inan\u0131\u015flar insana ve \u00e7evreye zarar veriyor
\nN\u00fckleer enerji ile ilgili konu\u015fulan 6 efsaneye dikkat \u00e7eken Brian Gitt, yirmi y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcredir enerji verimlili\u011fi, g\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar enerjisinin savunuculu\u011funu yapm\u0131\u015f. Kar amac\u0131 g\u00fctmeyen bir ye\u015fil enerji kurulu\u015funda y\u00f6netici direkt\u00f6r, temiz enerji konusunda uzmanla\u015fm\u0131\u015f bir dan\u0131\u015fmanl\u0131k firmas\u0131n\u0131n CEO’su ve temiz teknoloji giri\u015fiminin kurucusu olmak gibi \u00e7ok say\u0131da kurulu\u015fta g\u00f6rev alm\u0131\u015f. Bu s\u00fcre\u00e7te hissettiklerini ise \u015f\u00f6yle ilgin\u00e7 s\u00f6zlerle anlat\u0131yor: \u201cB\u00fct\u00fcn bunlar, insanlar\u0131n refah\u0131n\u0131 art\u0131rmak ve \u00e7evreyi korumak i\u00e7in iyi bir m\u00fccadele veriyormu\u015fum gibi hissettirdi. Ama yan\u0131lm\u0131\u015f\u0131m. G\u00fcndemim ikisine de zarar veriyordu. Sadece itiraf edemedim. Kimlik duygum, enerji hakk\u0131ndaki yanl\u0131\u015f inan\u00e7lara ba\u011fl\u0131yd\u0131. Cehaletim ve ideolojim, gezegene ger\u00e7ekte neyin yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fu konusunda beni k\u00f6r etti. Bug\u00fcn ba\u015fka insanlar\u0131n da ayn\u0131 hatalar\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorum. Politikalar\u0131n\u0131 bu enerji mitlerine dayand\u0131ran tek yer Avrupa de\u011fil, California, New York ve New England da bunu yap\u0131yor.\u201d
\nD\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fi i\u00e7in n\u00fckleere yat\u0131r\u0131m \u015fart
\nUzmanlara g\u00f6re n\u00fckleer enerji hakk\u0131nda insanlar\u0131n korkutucu inan\u0131\u015flar geli\u015ftirmesinin alt\u0131nda son 50 y\u0131lda n\u00fckleer hakk\u0131nda yap\u0131lan tart\u0131\u015fmalara n\u00fckleer kar\u015f\u0131t\u0131 lobinin s\u00f6ylemlerinin damga vurmu\u015f olmas\u0131 yat\u0131yor. Oysa Brian Gitt\u2019in de belirtri\u011fi gibi ger\u00e7eklere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda n\u00fckleer enerjiyi tercih etmek i\u00e7in pek \u00e7ok ge\u00e7erli neden bulunuyor. Bunlardan biri, n\u00fckleerin ye\u015fil enerji kaynaklar\u0131ndan biri olan g\u00fcne\u015f enerjisinden bile 4 kat daha az karbondioksit emisyonuna engel olmas\u0131. Rakamlar n\u00fckleer enerjinin her y\u0131l d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda 2 milyar ton karbondioksit sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131 engelledi\u011fini ortaya koyuyor. Uzmanlara g\u00f6re 2050 y\u0131l\u0131nda \u015fimdikinin iki kat\u0131 daha fazla elektri\u011fe ihtiya\u00e7 duyacak olan d\u00fcnya, bunu d\u00fc\u015f\u00fck karbonlu bir kaynakla kar\u015f\u0131layacaksa n\u00fckleere yat\u0131r\u0131m yapmak \u015fart. Bunun yan\u0131 s\u0131ra n\u00fckleerin mevsim ko\u015fullar\u0131ndan etkilenmeden kesintisiz elektrik sa\u011flayabilmesi ve fiyat bak\u0131m\u0131ndan rekabet\u00e7i olu\u015fu da art\u0131lar aras\u0131nda yer al\u0131yor.
\nRadyasyon korkusu ger\u00e7e\u011fi yans\u0131t\u0131yor mu?
\nN\u00fckleer kar\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck arg\u00fcmanlar\u0131ndan biri de radyasyon. Radyasyonun do\u011fa \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck bir tehlike yaratt\u0131\u011f\u0131, insanlar\u0131n geneti\u011fini bozdu\u011funa y\u00f6nelik s\u00f6ylemler, n\u00fckleer mitlerin ba\u015f\u0131nda yer al\u0131yor. Oysa bu konuda haz\u0131rlanan onlarca rapor ve uzmanlar\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131, 1 y\u0131l boyunca bir n\u00fckleer santralin yak\u0131nlar\u0131nda ya\u015faman\u0131n 10 muz veya 2 Brezilya cevizi yemekle e\u015f de\u011fer oldu\u011funu ortaya koyuyor. Verilere g\u00f6re ya\u015fam\u0131n do\u011fal bir par\u00e7as\u0131 olan her bireyin ya\u015fam\u0131 boyunca do\u011fal olarak maruz kald\u0131\u011f\u0131 radyasyon, en \u00e7ok da yerk\u00fcrede bulunan radon gaz\u0131nda bulunuyor. Radon gaz\u0131n\u0131 y\u00fczde 14 ile binalar ve toprak; y\u00fczde 12 ile g\u0131da ve su takip ediyor. Radyasyon kaynaklar\u0131 i\u00e7erisinde en d\u00fc\u015f\u00fck pay ise y\u00fczde 0,04 ile n\u00fckleer at\u0131klara ait. Yine hesaplamalara g\u00f6re, n\u00fckleer santral \u00e7evresinde ya\u015fayan insanlar y\u0131lda 0,01 mSv’den daha az bir dozda radyasyona maruz kal\u0131yor. Bu rakam akci\u011fer radyografisinde 0,02 mSv, \u0130stanbul-New York u\u00e7u\u015funda 0,08 mSv, t\u00fcm v\u00fccut tomografisi \u00e7ektirildi\u011finde ise 11 mSv oluyor.
\nUzmanlara g\u00f6re n\u00fckleer hakk\u0131nda do\u011fru bilinen bu kadar \u00e7ok yanl\u0131\u015f\u0131n olmas\u0131, \u201cgelece\u011fin enerjisi\u201d olarak g\u00f6r\u00fclen ve \u00e7ok yak\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019nin de enerji karmas\u0131nda yer alacak olan n\u00fckleer hakk\u0131nda bilin\u00e7lenilmesi gerekti\u011finin en b\u00fcy\u00fck i\u015fareti. Konuyla ilgili do\u011fru bilgilere ula\u015fman\u0131n yolunun bilimsel verilere g\u00fcvenmek oldu\u011funu belirten uzmanlar, \u201cKorkular\u0131 gidermenin tek yolu, bilimsel ger\u00e7ekleri kabul etmektir\u201d ifadelerini kullan\u0131yor. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00fcrkiye\u2019nin yar\u0131m as\u0131rdan uzun bir s\u00fcredir kurdu\u011fu n\u00fckleere enerjiye ge\u00e7i\u015f hayali Mersin\u2019de in\u015fas\u0131 devam eden Akkuyu N\u00fckleer G\u00fc\u00e7 Santrali (NGS) ile ger\u00e7e\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. \u00dclkenin enerji arz\u0131n\u0131n g\u00fcvenli\u011fi ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi … Devam\u0131n\u0131 Oku…<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":19693,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[34,1,2,3,11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19692"}],"collection":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19692"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19692\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19694,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19692\/revisions\/19694"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19693"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19692"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19692"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19692"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}