Deprem sonras\u0131 \u00f6zellikle \u00e7ocuklar ve kad\u0131nlarda ya\u015fanabilecek psikolojik travma ve ruhsal \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fclere dikkat \u00e7eken Akdeniz Belediyesi Uzman Psikolo\u011fu G\u00fclnihal Bilim, felaketten etkilenen \u00e7ocuk ve kad\u0131nlara y\u00f6nelik psikolojik deste\u011fin \u00f6nemine dikkat \u00e7ekti. Bilim, deprem b\u00f6lgesini terk ederek Mersin\u2019e gelen depremzede ailelere, \u00f6zellikle de \u00e7ocuklara psikolojik ilk yard\u0131m vereceklerinin de alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi.
\nT\u00fcrkiye\u2019nin 10 ilini etkileyen, binlerce insan\u0131n ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirmesine, on binlerce insan\u0131n yaralanmas\u0131na yol a\u00e7an depremler sonras\u0131 felaketi ya\u015fayan vatanda\u015flara y\u00f6nelik psikolojik deste\u011fin \u00f6nemi de ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Akdeniz Belediyesi K\u00fclt\u00fcr ve Sosyal \u0130\u015fler M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Uzman Psikolo\u011fu G\u00fclnihal Bilim; deprem afetini ya\u015fam\u0131\u015f, zarar g\u00f6rm\u00fc\u015f ya da yak\u0131n\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f ki\u015filerin psikolojik ve fiziksel anlamda etkilenebileceklerini belirterek, \u201cAyr\u0131ca enkaz kat\u0131nda belirli bir s\u00fcre beklemek zorunda kalm\u0131\u015f depremzedelerin ciddi travmatik belirtileri olabilece\u011finden psikolojik destek almalar\u0131 gerekebilir. Bunlar\u0131n yan\u0131nda; depremde mal varl\u0131\u011f\u0131 zarar g\u00f6renler, arama kurtarma ekiplerinde g\u00f6rev ald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in enkaz alanlar\u0131yla ve depremzedelerle birebir temas kurmu\u015f ki\u015filer de psikolojik hasar alm\u0131\u015f olabilir\u201d diye konu\u015ftu.
\nDepremi ya\u015fam\u0131\u015f ki\u015filerde g\u00f6r\u00fclebilen tepkiler
\nUzman Psikolog G\u00fclnihal Bilim; \u201cDepremi ya\u015fam\u0131\u015f ki\u015filerde \u015fok, \u00f6fke, \u00e7aresizlik, bo\u015flukta hissetme, a\u015f\u0131r\u0131 korku hali, su\u00e7luluk, utan\u00e7, \u00fcmitsizlik, asabiyet, karamsarl\u0131k, b\u00f6l\u00fcnme hissi, dikkat ve bellek sorunlar\u0131, karar vermede zorlanma, d\u00fc\u015f\u00fcncelerde d\u00fczensizlik, an\u0131lar\u0131 \u00e7arp\u0131tma ve s\u00fcrekli istenmeyen an\u0131lara maruz kalma gibi tepkiler yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fclebilir\u201d dedi. Afet sonras\u0131 verilecek psikolojik ilkyard\u0131mda 5 prensibe dikkat \u00e7eken Uzman Psikolog Bilim; temel g\u00fcven duygusunu yeniden olu\u015fturma, sakinle\u015ftirme, \u00f6z yeterlili\u011fi ve toplumsal yeterlili\u011fi te\u015fvik etme, umut a\u015f\u0131lama, ba\u011flant\u0131l\u0131 olma duygusunu geli\u015ftirmenin \u00f6nemine dikkat \u00e7ekti. Bireylerin afeti ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ilk 3 g\u00fcn i\u00e7erisinde psikolojik ilk yard\u0131m\u0131n verilebilece\u011fini kaydeden Psikolog Bilim; \u201cSonras\u0131nda ise ki\u015finin durumu idrak etmesiyle orta vade destek de denilen s\u00fcre\u00e7 ba\u015flat\u0131labilir. Bu k\u0131s\u0131mda psiko-sosyal destek, psiko-e\u011fitim, kayg\u0131 y\u00f6netimini \u00f6\u011fretmek \u00f6ncelikli olur. Psikolojik ilk yard\u0131m, t\u0131pk\u0131 fiziksel ilk yard\u0131m gibi ilgili e\u011fitim ve donan\u0131ma sahip herkes\u00e7e verilebilir\u201d ifadelerini kulland\u0131.
\n\u201cYa\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z olay\u0131 konu\u015fmaktan ka\u00e7\u0131nmay\u0131n\u201d
\nDeprem felaketini ya\u015fam\u0131\u015f insanlar\u0131n, kendilerini tehlike alt\u0131nda hissetti\u011finde v\u00fccutta fiziksel olarak \u00e7arp\u0131nt\u0131, nefes darl\u0131\u011f\u0131, bulant\u0131, titreme gibi belirtiler g\u00f6stermesinin do\u011fal oldu\u011funu belirten Uzman Psikolog Bilim, kayg\u0131 azald\u0131\u011f\u0131nda bu belirtilerin de ortadan kaybolaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Bilim; \u201cYa\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z olay\u0131 sizi dinleyecek bir yak\u0131n\u0131n\u0131za anlatarak konu\u015fmaktan ka\u00e7\u0131nmay\u0131n. Yak\u0131n \u00e7evre, arkada\u015f, aile gibi sosyal olarak sizi destekleyecek ili\u015fkilerinizi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcn\u00fcz. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z duygular\u0131n\u0131z\u0131 uzun s\u00fcreli bast\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131n. Depremden sonra kapal\u0131 ortamlara girmek ya da kalabal\u0131k yerlerde bulunmak sizin i\u00e7in kayg\u0131 verici olabilir. E\u011fer \u00f6yle ise size kayg\u0131 veren bu davran\u0131\u015flardan ka\u00e7\u0131nmak yerine kayg\u0131 d\u00fczeyiniz azalana dek tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131z insanlarla bunlar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmeyi denemekten ka\u00e7\u0131nmay\u0131n. \u00d6zellikle \u00e7ocuklar\u0131n depreme ait g\u00f6rsellere ve videolara maruz kalmas\u0131n\u0131 azalt\u0131n. Yeti\u015fkinler olarak deprem an\u0131 ve kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 tekrar tekrar izlemek, g\u00fcn boyu y\u0131k\u0131m g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini izlemek ruhsal, psikolojik etkilenmeleri artt\u0131racakt\u0131r. \u0130lk g\u00fcnlerde uykusuzluk i\u015ftahs\u0131zl\u0131k bir \u015fey yapmak istememe, halsizlik, \u00e7aresizlik umutsuzluk hisleri ola\u011fand\u0131r. Sizi rahatlatan \u015feyler neyse onlarla u\u011fra\u015f\u0131n\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.
\nDeprem sonras\u0131 erken d\u00f6nemde ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 nas\u0131l koruruz?
\nUzman Psikolog Bilim; deprem sonras\u0131 ki\u015filerde yerinde duramama, ani irkilmeler ya\u015fama, yorgunluk, halsizlik, uyku d\u00fczeninin bozulmas\u0131, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131; g\u00fcvensizlik, yabanc\u0131la\u015fma, sosyal geri \u00e7ekilme gibi bili\u015fsel, fiziksel ve sosyal tepkilerin de ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fine i\u015faret etti. G\u00fclnihal Bilim, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu; \u201cYa\u015fanan deprem, ani ve beklenmedik olmas\u0131 nedeniyle travmatik ya\u015fant\u0131lar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 sars\u0131c\u0131 etkilerden kurtulmak bazen m\u00fcmk\u00fcn olabilirken bazen de ki\u015filerin psikolojik deste\u011fe ihtiyac\u0131 olabilir. E\u011fer olay\u0131 do\u011frudan yasad\u0131ysan\u0131z, yak\u0131n\u0131n\u0131z\u0131 kaybettiyseniz, bir yak\u0131n\u0131n\u0131z yaraland\u0131ysa, ya\u015fant\u0131n\u0131z boyunca travmatik durumlarla kar\u015f\u0131la\u015fman\u0131z ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Aniden ger\u00e7ekle\u015fen travmatik ya\u015fant\u0131lar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 sars\u0131c\u0131 etkilerden kurtulmak bazen m\u00fcmk\u00fcn olabilirken bazen de ki\u015filerin, psikolojik deste\u011fe ihtiyac\u0131 olabilir.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Deprem sonras\u0131 \u00f6zellikle \u00e7ocuklar ve kad\u0131nlarda ya\u015fanabilecek psikolojik travma ve ruhsal \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fclere dikkat \u00e7eken Akdeniz Belediyesi Uzman Psikolo\u011fu G\u00fclnihal Bilim, felaketten etkilenen \u00e7ocuk ve kad\u0131nlara y\u00f6nelik psikolojik deste\u011fin \u00f6nemine dikkat … Devam\u0131n\u0131 Oku…<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":24001,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1,2,3,5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24000"}],"collection":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24000"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24000\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24002,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24000\/revisions\/24002"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/24001"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24000"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24000"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akdenizolaygazetesi.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24000"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}